جلسهی 21: حجمهای هندسی Solid Shapes
حجمهای منشوری دو قاعدهی برابر و موازی دارند (مکعب، منشور، استوانه) و حجمهای مخروطی یک قاعده و یک رأس (هرم، مخروط). وجهها، یالها و رأسهای منشورها و هرمها الگوی سادهای دارند و با چرخاندن یک شکل دور یک محور هم حجم ساخته میشود.
در این جلسه یاد میگیری
- حجمهای منشوری و مخروطی را از هم جدا میکنی.
- وجه، یال و رأس منشورها و هرمها را میشماری و الگویشان را میگویی.
- میگویی از چرخاندن یک شکل دور یک محور چه حجمی ساخته میشود.
درس
منشورساز. تعداد ضلعهای قاعده را عوض کن، منشور را بچرخان و وجهها، یالها و رأسها را بشمار. بعد «هرم» را بزن. آیا میتوانی بدون شمردن بگویی منشور ۱۰ضلعی چند یال دارد؟
منشوری و مخروطی. حجم منشوری دو قاعدهی برابر دارد که روبهروی هماند و با وجههای کناری به هم وصلاند: مکعب، مکعبمستطیل، منشور سهپهلو و استوانه. حجم مخروطی یک قاعده دارد و وجههای کناریاش در یک رأس به هم میرسند: هرم و مخروط.
الگوی شمارش. منشور nضلعی: n + ۲ وجه، ۳n یال و ۲n رأس. هرم nضلعی: n + ۱ وجه، ۲n یال و n + ۱ رأس. برای همهشان «وجه + رأس − یال» برابر ۲ است؛ امتحان کن!
دوران دور محور و برش. اگر مستطیلی را دور یکی از ضلعهایش بچرخانیم، استوانه ساخته میشود؛ مثلث قائمالزاویه دور یک ضلع قائمه، مخروط میسازد. اگر منشوری را موازی قاعده ببُریم، برش همان شکل قاعده است.
اشتباه رایج: استوانه و مخروط وجه و یال به معنی منشورها ندارند، چون سطح کناریشان خمیده است. شمارش وجه و یال برای حجمهایی است که همهی سطحهایشان صاف است.
با پایتون (اختیاری): جدول وجه، یال و رأس منشورها را برای n از ۳ تا ۸ چاپ کن و الگو را ببین.
for n in range(3, 9):
faces = n + 2
edges = 3 * n
vertices = 2 * n
print(n, faces, edges, vertices, faces + vertices - edges)مثالهای این جلسه
چالشها
- Prism-like or Cone-like (آسان)
- A Triangular Prism (آسان)
- A Six-Sided Prism (متوسط)
- Spin a Rectangle (متوسط)
- A Five-Sided Pyramid (سخت)
- Twenty-Four Edges (سخت)
بیشتر بخوان
← جلسهی 20: کوچکترین مضرب مشترک جلسهی 22: محاسبهی حجمهای منشوری →