جلسهی 25: تقسیم چندجملهایها Dividing Polynomials
یکجملهای بر یکجملهای: ضریبها را تقسیم و توانها را کم میکنیم (۱۲x⁵ ÷ ۴x² = ۳x³). چندجملهای بر یکجملهای: هر جمله را جدا تقسیم میکنیم. چندجملهای بر دوجملهای: تقسیم طولانی مثل تقسیم عددها. همیشه: مقسوم = مقسومعلیه × خارجقسمت + باقیمانده.
در این جلسه یاد میگیری
- یکجملهای و چندجملهای را بر یکجملهای تقسیم میکنی.
- چندجملهای را با تقسیم طولانی بر دوجملهای تقسیم میکنی و خارجقسمت و باقیمانده را پیدا میکنی.
- جواب را با «مقسوم = مقسومعلیه × خارجقسمت + باقیمانده» بررسی میکنی.
درس
مستطیل با مساحت معلوم. مساحت x² + ۵x + ۶ است و یک ضلع x + ۲. ضلع دیگر چیست؟ a و b را طوری بگذار که مستطیل همین مساحت را بدهد: ضلع دیگر x + ۳ است؛ یعنی (x² + ۵x + ۶) ÷ (x + ۲) = x + ۳.
بر یکجملهای. ۱۲x⁵ ÷ ۴x² = ۳x³. (۶x² + ۹x) ÷ ۳x = ۶x²۳x + ۹x۳x = ۲x + ۳. هر جملهی مقسوم جدا تقسیم میشود.
تقسیم طولانی. (x² + ۵x + ۷) ÷ (x + ۲): x² ÷ x = x؛ x(x + ۲) = x² + ۲x؛ کم کن: ۳x + ۷. ۳x ÷ x = ۳؛ ۳(x + ۲) = ۳x + ۶؛ کم کن: ۱. خارجقسمت x + ۳ و باقیمانده ۱. بررسی: (x + ۲)(x + ۳) + ۱ = x² + ۵x + ۷.
اشتباه رایج: در تفریق، علامت جملهی دوم را عوض نکردن: (x² + ۵x) − (x² + ۲x) = ۳x، نه ۷x.
با پایتون (اختیاری): تقسیم چندجملهای درجهی دوم بر x + c با ضریبها: [۱، ۵، ۷] یعنی x² + ۵x + ۷.
a, b, c0 = 1, 5, 7
c = 2
q1 = a
q0 = b - q1 * c
r = c0 - q0 * c
print("quotient:", q1, "x +", q0, " remainder:", r)مثالهای این جلسه
چالشها
- Monomials (آسان)
- Term by Term (آسان)
- Exact Division (متوسط)
- Steps of Long Division (متوسط)
- Quotient and Remainder (سخت)
- Just the Remainder (سخت)
بیشتر بخوان
← جلسهی 24: محاسبات عبارتهای گویا جلسهی 26: حجم و مساحت کره →