جلسهی 27: حجم هرم و مخروط Volume of Pyramids and Cones
حجم هرم یکسوم حجم منشوری است که همان قاعده و ارتفاع را دارد: V = ۱۳ × مساحت قاعده × ارتفاع. مخروط هم یکسوم استوانه است: V = ۱۳πr²h. ارتفاع، شعاع و یال (مولد) مخروط یک مثلث قائمالزاویه میسازند: l² = r² + h².
در این جلسه یاد میگیری
- حجم هرم و مخروط را حساب میکنی.
- با فیثاغورس ارتفاع یا یال مخروط را پیدا میکنی.
- از حجم معلوم، اندازهی مجهول (ارتفاع) را پیدا میکنی.
درس
منشور و هرم. n را ۴ بگذار و بین منشور و هرم جابهجا شو. هرمی با همان قاعده و ارتفاع منشور، درست یکسوم آن آب میگیرد: سه هرم پر از آب یک منشور را پر میکنند.
هرم. V = ۱۳ × مساحت قاعده × h. هرمی با قاعدهی مربع ۶ × ۶ و ارتفاع ۵: V = ۱۳ × ۳۶ × ۵ = ۶۰. هرمی با قاعدهی ۴ × ۹ و حجم ۹۶: ۹۶ = ۱۳ × ۳۶ × h ⇒ h = ۸.
مخروط. V = ۱۳πr²h. مخروط r = ۳ و h = ۴: V = ۱۳π × ۹ × ۴ = ۱۲π و یالش √(۹ + ۱۶) = ۵. مخروط با یال ۱۳ و شعاع ۵: h = √(۱۶۹ − ۲۵) = ۱۲ و V = ۱۳π × ۲۵ × ۱۲ = ۱۰۰π.
اشتباه رایج: یال l را جای ارتفاع h گذاشتن. ارتفاع عمود از رأس تا مرکز قاعده است و از یال کوتاهتر.
با پایتون (اختیاری): حجم هرم و مخروط را دقیق، با Fraction، حساب کن.
from fractions import Fraction
base, h = 36, 5
print("pyramid:", Fraction(1, 3) * base * h)
r, h = 3, 4
print("cone:", Fraction(1, 3) * r * r * h, "pi")مثالهای این جلسه
چالشها
- Square Pyramid (آسان)
- A Small Cone (آسان)
- Cylinder and Cone (متوسط)
- Find the Height (متوسط)
- From the Slant (سخت)
- Pour It Out (سخت)