جلسهی 34: مرور بزرگ فاز ۲ + پروژهی پایانی: شبکهی من، قلعهی من Big Review + Final Project: My Network, My Castle
آخرین جلسهی فاز ۲: کل «نگهبان شبکه» را مرور میکنی، از بخشبندی و وایفای و اینترنت اشیا تا DDoS، اکانتهای دزدیدهشده، خط زمانی، تله و حریم خصوصی، و میبینی قدم بعدی کجاست. بعد پروژهی پایانی «شبکهی من، قلعهی من»: شبکهی ساختگی یک خانه را طراحی و بررسی میکنی، ترافیکش را با جدول اجازه و یک تله نگهبانی میکنی و گزارش قلعه را مینویسی. با این پروژه نشان و گواهی فاز ۲ را میگیری.
در این جلسه یاد میگیری
- ایدههای اصلی کل فاز ۲ را مرور میکنی و آنها را در «قبل، حین و بعد از حادثه» میچینی.
- میتوانی طراحی یک شبکهی خانگی را بررسی کنی: بخش هر دستگاه و رمزهای پیشفرض.
- میتوانی ترافیک را با جدول اجازهی بخشها و یک پورت تله نگهبانی کنی.
- میتوانی یک گزارش کوتاه با امتیاز برای صاحب شبکه بنویسی و میدانی قدم بعدیات چیست.
درس
⚠️ قانون طلایی این دوره: فقط روی دستگاه خودت یا با اجازه. هر چه یاد میگیری را فقط روی دستگاه، حساب و شبکهی خودت امتحان کن، یا جایی که صاحبش (معلم یا والدین) اجازه داده. سرک کشیدن در دستگاه یا شبکهی دیگران بدون اجازه، حتی برای شوخی یا کنجکاوی، جرم است (قانون جرایم رایانهای) و به تو و خانوادهات آسیب میزند. این دوره دربارهی دفاع است: یاد میگیریم شبکه چطور کار میکند تا از آن محافظت کنیم. چیز مشکوکی دیدی؟ به والدین یا معلمت بگو.
📌 جلسهی ۳۱ در یک نگاه: تله. تله چیزی است که هیچ آدم درستکاری لازمش ندارد (حساب admin2، پورت 2323، فایل قلابی)، پس هر برخورد با آن هشدار است و هشدار اشتباه تقریباً ندارد. فقط روی شبکهی خودت یا با اجازه؛ بدون اطلاعات واقعی؛ بدون حملهی متقابل. در پایتون: port in decoy_ports، for t, ip, port in log: و دیکشنری از فهرستهای تلههایی که هر IP زده.
📌 جلسهی ۳۲ در یک نگاه: حریم خصوصی. سر راه: صاحب وایفای، شرکت اینترنت، DNS، سایت، ردیابها و شرکت VPN. HTTPS محتوا را پنهان میکند، نه اسم سایت، زمان و مقدار داده را. VPN اسم را از وایفای و شرکت اینترنت پنهان میکند ولی شرکت VPN میبیند؛ حالت ناشناس فقط تاریخچهی دستگاه خودت را پاک میکند. در پایتون: جدول «چه کسی چه میبیند»، صاحب دامنه با parts[-2] و parts[-1]، و ردیابگیر با blocklist.
📌 جلسهی ۳۳ در یک نگاه: CTF بزرگ. معماهای قانونی با دادهی ساختگی و پرچم FLAG{...}. چهار جعبهابزار: خواندن و شمردن (get، set، دیکشنری از فهرستها)، دیوارهی آتش و بخشها (اولین قانون جور، تاپلهای (از، به))، زمان و ترتیب (ثانیه، sorted، first is None) و متن پنهان (صاحب دامنه، تکههای شمارهدار). دامها: بیشترین درخواست ≠ بیشترین پورت متفاوت؛ g4me.test.game.example مال game.example است.
🗺️ کل فاز ۲ در یک نگاه: نگهبان شبکه سه کار دارد.
- قبل از حادثه، طراحی امن: بخشبندی و کمترین دسترسی (۲۳)، وایفای WPA3 و دوری از وایفای تقلبی همنام (۲۴)، دستگاههای هوشمند با رمز تازه و بهروز (۲۵)، نقشهی شبکهی امن (۲۶)، و ورود دو مرحلهای و رمز جدا برای اکانتها (۲۸).
- حین حادثه، دیدن و مهار: محدود کردن سرعت و سطل توکن در برابر سیل (۲۷)، هشدار «دستگاه جدید» (۲۸) و تلهای که زنگ میزند (۳۱).
- بعد از حادثه، پاسخ: خروج از همهجا و رمز تازه (۲۸)، خط زمانی از لاگها (۲۹) و گزارش حادثه (۳۰).
و همیشه: بدان چه کسی چه میبیند (۳۲)، معماها را فقط در CTF قانونی حل کن (۳۳)، و فقط روی دستگاه خودت یا با اجازه.
⚠️ اشتباههای رایج کل فاز: جهت تاپل (از، به)؛ x == "open" or "WEP" که همیشه درست است؛ append قبل از []؛ مقایسهی نسخه یا زمان به شکل متن؛ سقف برای کل سرور به جای هر IP؛ سطل توکن بدون min؛ and به جای or در هشدار ورود؛ first = e بدون first is None؛ تله با اسم یک حساب واقعی؛ و host != page به جای مقایسهی صاحب دامنه.
🔁 از فاز ۱ (جلسهی ۲۱): IDS و آستانه. دیوارهی آتش در را میبندد؛ IDS نگاه میکند و به آدم خبر میدهد. آستانه عددی است که از آن هشدار میدهیم: خیلی پایین، هر رمز فراموششده زنگ میزند و هشدارهای واقعی گم میشوند؛ خیلی بالا، حمله دیده نمیشود. با هشدار: بررسی، خبر به صاحب شبکه، هرگز حملهی متقابل. تلهی جلسهی ۳۱ مثل IDSی است که با یک برخورد زنگ میزند ولی هشدار اشتباه ندارد، چون هیچ آدم درستکاری به آن دست نمیزند.
🚀 قدم بعدی:
- دورهی «امنیت شبکه ۱۵+» روی همین سایت: وقتی ۱۵ ساله شدی، همین ایدهها را عمیقتر و حرفهایتر میبینی.
- Cisco Packet Tracer: یک شبیهساز رایگان که در آن شبکهی خیالی میسازی، روتر و دیوارهی آتش را تنظیم میکنی و هیچ دستگاه واقعیای خراب نمیشود (برای ساختن حسابش از والدینت کمک بگیر).
- CTFهای قانونی دانشآموزی مثل picoCTF: معماهایی که برای یاد گرفتن ساخته شدهاند.
- شغلها: تحلیلگر مرکز عملیات امنیت (SOC)، مهندس شبکه، متخصص پاسخ به حادثه.
و همیشه قانون طلایی: فقط روی دستگاه خودت یا با اجازه.
🏰 پروژهی پایانی: شبکهی من، قلعهی من. شبکهی ساختگی یک خانه سه بخش دارد (خانواده، مهمان، هوشمند)، شش دستگاه، جدول اجازه، یک پورت تله (2323) که هیچ برنامهای در خانه از آن استفاده نمیکند، و هفت ارتباط. تو نگهبان این قلعهای، در سه قدم:
1. طراحی: بخش هر دستگاه را پیدا کن؛ دستگاه هوشمند بیرون از بخش هوشمند و رمز پیشفرض ایراد طراحیاند.
2. نگهبانی: برای هر ارتباط با جدول اجازه تصمیم بگیر و هر برخورد با پورت تله را هشدار بده.
3. گزارش: خلاصهی قلعه، امتیاز (از ۱۰، هر ایراد طراحی ۱ و هر هشدار ۲ امتیاز کم میکند، نه کمتر از صفر) و هشدارهایی که از داخل قلعه آمدهاند؛ اینها از همه نگرانکنندهترند.
هر قدم روی کد قدم قبل ساخته میشود. با تمام کردن همهی چالشهای جلسههای ۲۳ تا ۳۴ نشان و گواهی فاز ۲ را میگیری.
چالشها
- The Decoy Account Rang (آسان)
- A Threshold of One (آسان)
- Before, During, After (متوسط)
- Step 1: Design (متوسط)
- Step 2: Guard (سخت)
- Step 3: The Castle Report (سخت)