پوشهها
فایلهای کامپیوتر مثل یک درخت چیده شدهاند: یک ریشه، پوشههایی درون پوشههای دیگر، و قاعدههایی دربارهی اینکه چه کسی اجازهی چه کاری را دارد. با این کلمهها در این درخت گم نمیشوی.
حرف اضافههای جا: in، into، to، from
in یعنی «داخلِ» و حرکتی ندارد: «The file is in the folder». into یعنی «به داخلِ» و حرکت دارد: «Move into the directory». to مقصد را میگوید و from مبدأ را: «Go to the parent directory»، «Run it from the root». در راهنماها این چهار کلمه مدام میآیند و جابهجا شدنشان معنی را عوض میکند.
هشت کلمهی این درس
directory (دایرِکتوری): پوشه (اسم رسمیتر آن در ترمینال)
directory در انگلیسی یعنی «دفتر راهنما»، مثل دفترچهی تلفن که میگوید هر کس کجاست. در کامپیوتر directory همان پوشه است: جایی که فهرست چند فایل و پوشهی دیگر را نگه میدارد. در ترمینال و مستندات بیشتر این کلمه را میبینی، و دستورهای cd و mkdir هم از همین میآیند: change directory و make directory.
Create a new directory for your project and move into it.
یک پوشهی تازه برای پروژهات بساز و وارد آن شو.
folder (فولدِر): پوشه
fold یعنی «تا کردن» و folder آن مقوای تاشدهای است که کاغذها را لایش میگذارند: پوشه. در ویندوز و مک، آیکون زردرنگی که فایلها را در آن میریزی همین است. folder و directory یک چیزند؛ فقط folder کلمهی دنیای پنجره و موس است و directory کلمهی ترمینال.
Put all the images in a folder named assets.
همهی عکسها را در پوشهای به اسم assets بگذار.
root (روت): ریشه؛ بالاترین پوشه، یا کاربر همهکارهی لینوکس
root یعنی «ریشه»ی درخت. پوشهها مثل یک درخت وارونهاند و همه از یک جا شروع میشوند: root. در لینوکس و مک ریشهی کل سیستم / است و در ویندوز C:\. «ریشهی پروژه» هم یعنی بالاترین پوشهی پروژه، همانجا که README هست. معنی دوم: در لینوکس root اسم کاربری است که اجازهی هر کاری را دارد.
Run this command from the root of your project.
این دستور را از ریشهی پروژهات اجرا کن.
home directory (هوم دایرِکتوری): پوشهی خانه؛ پوشهی شخصی هر کاربر
home یعنی «خانه». هر کاربر کامپیوتر یک پوشهی شخصی دارد که Desktop و Documents و Downloads او در آن است؛ به این پوشه home directory میگویند. ترمینال معمولا در همین پوشه باز میشود. در لینوکس و مک علامت ~ (تیلدا) میانبر آن است.
The config file is saved in your home directory.
فایل تنظیمات در پوشهی خانهات ذخیره میشود.
parent (پَرِنت): والد؛ پوشه یا چیزِ یک پله بالاتر
parent یعنی «پدر یا مادر». در کامپیوتر هر چیزی که چیز دیگری داخلش یا زیرش باشد parent آن است و آن چیز کوچکتر child (فرزند). پوشهای که پوشهی تو داخلش است parent directory است و در ترمینال با دو نقطه (..) نشانش میدهند. همین را در HTML، کلاسها و پردازهها هم میبینی.
Go up to the parent directory with cd followed by two dots.
با cd و دو نقطه به پوشهی والد برو.
hidden file (هیدِن فایل): فایل پنهان؛ فایلی که در حالت عادی دیده نمیشود
hidden شکل سوم فعل hide (پنهان کردن) است، یعنی «پنهانشده». hidden file فایلی است که هست ولی فهرست معمولی پوشه نشانش نمیدهد تا دستوپاگیر نباشد یا اشتباهی پاک نشود. در لینوکس و مک هر فایلی که اسمش با نقطه شروع شود پنهان است. خیلی از فایلهای تنظیمات برنامهنویسی همینطورند: .gitignore و .env و پوشهی .git.
The .env file is a hidden file, so you may not see it.
فایل .env یک فایل پنهان است، پس شاید آن را نبینی.
permission (پِرمیشِن): اجازه؛ اینکه چه کسی حق چه کاری را دارد
permission یعنی «اجازه»، از فعل permit (اجازه دادن). سیستمعامل برای هر فایل و پوشه نگه میدارد که چه کسی میتواند آن را بخواند (read)، عوضش کند (write) یا اجرایش کند (execute). اگر کاری بکنی که اجازهاش را نداری، خطای Permission denied میگیری. در گوشی هم وقتی برنامهای میپرسد «اجازهی دوربین میدهی؟» دارد permission میخواهد.
You do not have permission to write to this folder.
تو اجازهی نوشتن در این پوشه را نداری.
admin (اَدمین): مدیر؛ کاربری که اجازهی همهی کارها را دارد
admin کوتاهشدهی administrator است، یعنی «مدیر» یا «ادارهکننده». در کامپیوتر به کاربری میگویند که اجازهی کارهای حساس را دارد: نصب برنامه، عوض کردن تنظیمات سیستم، دیدن فایلهای بقیه. در سایتها هم admin کسی است که میتواند کاربرها و محتوا را مدیریت کند. در لینوکس به این کاربر root میگویند.
You need admin rights to install this program.
برای نصب این برنامه به دسترسی مدیر نیاز داری.
خطای Permission denied
Sara: I ran the script from my home directory and got "Permission denied".
Ali: Which folder does it write to?
Sara: It tries to create a directory in the root of the system.
Ali: That is the problem. Only an admin has permission to write there.
Sara: So what should I do?
Ali: Do not run it as admin. Change the path so it writes to a folder inside your home directory. Go to the parent of the "logs" folder and check the config. It is a hidden file named .settings.
سارا: اسکریپت را از پوشهی خانهام اجرا کردم و «Permission denied» گرفتم.
علی: در کدام پوشه مینویسد؟
سارا: سعی میکند در ریشهی سیستم یک پوشه بسازد.
علی: مشکل همین است. فقط مدیر اجازه دارد آنجا بنویسد.
سارا: پس چه کار کنم؟
علی: با دسترسی مدیر اجرایش نکن. مسیر را عوض کن تا در پوشهای داخل پوشهی خانهات بنویسد. به پوشهی والدِ «logs» برو و تنظیمات را نگاه کن. یک فایل پنهان است به اسم .settings.