جلسهی 3: فیشینگ را بشناس Spot the Phishing
ایمیل و پیامک جعلی، آدرسهای شبیهسازیشده، و نشانههایی که فیشینگ را لو میدهند.
در این جلسه یاد میگیری
- میدانی فیشینگ یعنی چه و چرا اینقدر رایج است.
- میتوانی نشانههای پیام فیشینگ را نام ببری: عجله، ترس، جایزه، لینک عجیب.
- میتوانی آدرس شبیهسازیشده را از آدرس واقعی تشخیص بدهی.
- میدانی با پیام مشکوک چه کنی: کلیک نکن، جواب نده، به بزرگتر بگو.
درس
فیشینگ (phishing، از «ماهیگیری») یعنی پیامی که خودش را جای یک شرکت یا آدم مطمئن جا میزند تا تو را به کلیک کردن یا دادن اطلاعات وادار کند. رایجترین حملهی دنیاست چون به هیچ مهارت فنی نیاز ندارد؛ فقط فریب.
چهار قلاب فیشینگ: عجله («فقط ۱۰ دقیقه فرصت دارید!»)، ترس («حسابتان مسدود میشود»)، جایزه («برنده شدید!») و کنجکاوی («ببین کی عکس تو را گذاشته»). هر پیامی که احساسات تو را هل میدهد، مشکوک است.
نشانهی فنی: آدرس فرستنده و لینک. بانک تو از @bank-melli-login.xyz ایمیل نمیزند. سایت واقعی instagram.com است، نه instagram-security.com یا lnstagram.com (با L کوچک!). به دامنه (قسمت قبل از اولین /) نگاه کن.
real: https://instagram.com/accounts/login
fake: https://instagram.com.verify-now.xyz/login (domain is verify-now.xyz)
fake: https://lnstagram.com/login (l, not i)
fake: https://instagram-security-team.com/login (a different domain)نشانههای دیگر: غلطهای املایی، سلام کلی («کاربر عزیز» به جای اسمت)، خواستن رمز یا شمارهی کارت، و فایل پیوست غیرمنتظره. شرکت واقعی هیچوقت در پیام رمز نمیخواهد.
چه کنی؟ ۱) کلیک نکن و جواب نده. ۲) اگر فکر میکنی شاید واقعی باشد، خودت آدرس سایت را در مرورگر تایپ کن یا اپ رسمی را باز کن؛ از لینک پیام نرو. ۳) به والدین یا معلمت نشان بده. ۴) پیام را گزارش کن (دکمهی Report) و پاک کن.
⚠️ اگر کلیک کردی، خجالت نکش؛ برای همه پیش میآید. فوراً رمز آن حساب را عوض کن (از سایت واقعی)، به بزرگتر بگو، و اگر شمارهی کارت دادهای به بانک خبر بده. و هرگز خودت پیام فیشینگ برای دیگران نساز، حتی به شوخی: این کلاهبرداری است و جرم.
⚠️ قانونهای این دوره: ۱) هر چه یاد میگیری فقط روی حسابها و دستگاههای خودت امتحان کن. ۲) ورود به حساب یا دستگاه دیگران بدون اجازه، حتی برای شوخی، جرم است (قانون جرایم رایانهای ایران) و به تو و خانوادهات آسیب میزند. ۳) اگر پیام مشکوک، تهدید یا چیز عجیبی دیدی، به والدین یا معلمت بگو.
مثالهای این جلسه
چالشها
- What Is Phishing? (آسان)
- The Hooks (آسان)
- Real Address or Fake? (متوسط)
- Sort the Signs (متوسط)
- What Do I Do? (سخت)
- Already Clicked (سخت)
- Look-Alike Domain (متوسط)
- Read the Address (متوسط)
- Count the Hooks (آسان)
بیشتر بخوان
← جلسهی 2: رمز عبور قوی جلسهی 4: پروژه: بازی تشخیص فیشینگ →