جلسهی 56: پروژه: یادداشت رمزشدهی مرورگری Project: Encrypted Browser Note
یک یادداشت شخصی میسازی که در حافظهی مرورگر ذخیره میشود، ولی فقط بهصورت رمزشده: بدون رمز عبور، حتی خودِ صفحه هم نمیتواند بخواندش.
در این جلسه یاد میگیری
- در پایان این جلسه میدانی
localStorageچیست، چه کسی میتواند بخواندش و چرا دادهی حساس نباید خام در آن باشد. - در پایان این جلسه میتوانی ذخیره/بارگذاری رمزشده را با نمک، IV و AES-GCM کامل پیاده کنی.
- در پایان این جلسه قاعدهی «رمز عبور را هرگز ذخیره نکن، فقط از آن کلید بساز» را به کار بردهای.
درس
⚠️ این یادداشت فقط برای دادهی خودت است. خواندن localStorage یا یادداشتهای مرورگر کس دیگری (مثلاً روی کامپیوتر مشترک مدرسه) دسترسی غیرمجاز به داده است، حتی اگر قفل نداشته باشد. قانون جرایم رایانهای ایران (۱۳۸۸) دسترسی غیرمجاز به سامانهها، شنود و تغییر دادههای دیگران را جرم میداند. در این درس فقط روی کدِ خودت، صفحهی پیشنمایشِ خودت و تمرینهای همین سایت کار میکنی. هیچوقت سایت، حساب یا دستگاه کس دیگری را بدون اجازهی کتبی آزمایش نکن. اگر جایی اشتباهی دیدی، فقط به صاحبش خبر بده (گزارش مسئولانه).
localStorage یک کمد کوچک در مرورگر است: localStorage.setItem("note", text) و localStorage.getItem("note"). بعد از بستن مرورگر هم میماند. ولی: هر اسکریپتی در همان سایت (از جمله اسکریپت XSS) میتواند بخواندش، و هر کسی که به کامپیوتر دسترسی دارد در DevTools میبیندش. پس «ذخیره در مرورگر» یعنی «ذخیره روی کاغذ روی میز». دادهی حساس باید رمزشده روی میز باشد.
پیشنمایش این سایت در یک جعبهی شنیِ بسته اجرا میشود و به localStorage واقعی دسترسی ندارد. پس در تمرینها یک شیء store نقش آن را بازی میکند و محتوایش را روی صفحه نشان میدهیم (#stored) تا ببینی روی «میز» چه چیزی نوشته شده. وقتی صفحهی خودت را بیرون از این سایت ساختی، store.set/store.get را با localStorage.setItem/getItem عوض کن؛ بقیهی کد همان است.
const store = {
data: {},
set(k, v) { this.data[k] = v; document.getElementById("stored").textContent = v; },
get(k) { return this.data[k]; },
};طرح ذخیرهسازی امن: چیزی که روی میز میماند = salt:iv:ciphertext (همه hex). نمک برای ساختن کلید از رمز عبور، IV برای AES-GCM، و متن رمزشده. رمز عبور هیچ جا ذخیره نمیشود؛ هر بار که کاربر میخواهد بخواند، دوباره تایپش میکند و کلید دوباره ساخته میشود. رمز غلط = decrypt خطا میدهد = پیام «رمز غلط».
save: salt = random(16); iv = random(12); key = PBKDF2(pw, salt); data = AES-GCM(key, iv, note)
store.set("note", hex(salt) + ":" + hex(iv) + ":" + hex(data))
load: [salt, iv, data] = store.get("note").split(":"); key = PBKDF2(pw, salt); note = AES-GCM-decrypt(...)مثالهای این جلسه
- مثال دیکشنری (امنیت سایبری با پایتون): const store = {
- مثال دیکشنری (امنیت سایبری با پایتون): load: [salt, iv, data] = store.get("note")…
چالشها
- Step 1: See the Desk (آسان)
- Step 2: Key from Password (متوسط)
- Step 3: Encrypt on Save (متوسط)
- Step 4: Wrong Password and Lock (سخت)
- Three Tries Then Lock (متوسط)
- Is It Really Encrypted? (متوسط)
بیشتر بخوان
← جلسهی 55: رمز سمت کاربر جلسهی 57: اشتباههای رایج توسعهدهنده ۱: رازها و اعتماد →