جلسهی 80: ارائه و گواهی نهایی Presentation and Final Certificate
پروژهات را در پنج دقیقه ارائه میکنی، گزارشِ کوتاهِ آن را مینویسی، و با یک مرورِ پایانی از قانون و اخلاقِ تیمِ آبی، دورهی امنیتِ سایبری را تمام میکنی.
در این جلسه یاد میگیری
- در پایان این جلسه پروژهام را با یک نمایشِ زندهی کوتاه و یک گزارشِ یکصفحهای ارائه کردهام.
- در پایان این جلسه میتوانم قواعدِ قانونی و اخلاقیِ کارِ امنیتی را بدونِ نگاه کردن بگویم.
- در پایان این جلسه میدانم بعد از این دوره کجا میتوانم قانونی ادامه بدهم.
درس
⚠️ هشدار قانونی و اخلاقی: همهی تمرینهای این جلسه فقط روی دستگاهها، حسابها و دادههای خودت انجام میشود، یا روی دادهی ساختگیِ داخل کد. دست زدن به دستگاه، حساب یا شبکهی دیگران بدون اجازهی کتبی، حتی «برای امتحان»، در قانون جرایم رایانهای ایران (دسترسی غیرمجاز، مادهی ۱ به بعد) جرم است و مجازات دارد. اگر جایی ضعفی دیدی، آن را فقط به صاحبش یا به مسئولِ مربوط گزارش میکنی، نه به دیگران. تیم آبی یعنی دفاع از داراییِ خودت و کمک به دیگران برای دفاع از داراییِ خودشان.
ارائهی پنجدقیقهای: ۱) مشکل: چه داراییِ خودت را از چه تهدیدی محافظت میکند (۱ دقیقه)؛ ۲) نمایشِ زنده روی دادهی ساختگی (۲ دقیقه)؛ ۳) سه اصلِ طراحیِ امن در کدِ تو، هر یک با یک خطِ کد (۱ دقیقه)؛ ۴) آزمونها و درسها: چه چیزی اول کار نمیکرد (۱ دقیقه). هیچ دادهی واقعی روی پرده نمیآید.
گزارشِ یکصفحهای همان ساختارِ رایتآپ است: مشکل و مدلِ تهدید؛ طراحی (داده، قاعدهها، گزارش); آزمونها؛ محدودیتها (چه کاری نمیکند) و قدمِ بعدی. گزارشِ صادق محدودیتها را مینویسد؛ این نشانهی حرفهای بودن است، نه ضعف.
مرورِ قانون و اخلاق، برای همیشه: فقط دستگاهها، حسابها و دادهی خودت، یا با اجازهی کتبیِ صاحبش (مسابقهی آموزشی، برنامهی رسمیِ گزارشِ آسیبپذیری). دسترسیِ غیرمجاز، شنودِ ارتباطات، تغییر یا حذفِ دادهی دیگران و پخشِ بدافزار در قانونِ جرایمِ رایانهایِ ایران جرماند، با مجازاتِ حبس و جزای نقدی. اگر ضعفی دیدی: دست نزن، شواهد را نگه دار، فقط به صاحبِ سیستم یا مرجعِ قانونی (پلیسِ فتا) گزارش بده. کمک به دوست یعنی راهنماییِ او برای قفل کردنِ درهای خودش، نه وارد شدن به جای او.
بعد از این دوره: مسابقههای آموزشیِ picoCTF و مشابه؛ گواهیهای مقدماتیِ امنیت؛ کمک به خانواده و مدرسه با همین چکلیستها (با اجازهی مدیر)؛ و برنامههای رسمیِ گزارشِ آسیبپذیری که قواعدِ مکتوب دارند. تیمِ آبی همیشه به آدمهایی نیاز دارد که اول میپرسند «اجازه دارم؟».
چالشها
- Presentation Order (آسان)
- Allowed or Not? (آسان)
- Report Card (متوسط)
- You Found a Weakness (سخت)
- Presentation Timer (متوسط)
- Final Review Grader (متوسط)