بتل کد Battle Codeدارد باز می‌شود…

جلسه‌ی 16: پروژه: یک جدول امتیاز، سه جور Project: One Leaderboard, Three Ways

جلسه‌ی آخر: کل دوره را مرور می‌کنی، از SELECT و GROUP BY فاز اول تا گراف و تراکنش. بعد پروژه‌ی پایانی: جدول امتیاز بازی Snake (بهترین امتیاز هر بازیکن) را سه جور می‌سازی، با SQL، با سند و با کلید-مقدار، و می‌بینی نوشتن کدام کوتاه‌تر بود.

در این جلسه یاد می‌گیری

درس

🔐 قانون طلایی این دوره: داده‌ی آدم‌ها امانت است. پشت هر ردیف جدول یک آدم واقعی است: اسمش، کلاسش، کتاب‌هایی که خوانده. داده‌ی کسی را بدون اجازه جمع نکن، به کسی نده و برای مسخره کردن یا سرک کشیدن به کار نبر. همه‌ی داده‌های این دوره ساختگی‌اند و هر بار که برنامه را اجرا می‌کنی از اول ساخته می‌شوند، پس هر چه می‌خواهی امتحان کن: چیزی خراب نمی‌شود.

📌 جلسه‌ی ۱۳ در یک نگاه: گراف. گراف یعنی گره (آدم، بازی) و پیوند (دوستی دوطرفه، «بازی می‌کند»). graph.friends(name)، graph.plays(name)، graph.players(game) و graph.games() لیست‌های مرتب می‌دهند. «دوستِ دوست»: دو حلقه، یک set، و کنار گذاشتن خودت و دوست‌های مستقیمت.

📌 جلسه‌ی ۱۴ در یک نگاه: مسیر و پیشنهاد. graph.path(a, b) کوتاه‌ترین زنجیره‌ی دوستی است، یا None. قدم‌ها = len(path) - 1. «کسانی که شاید بشناسی»: دوست‌های مشترک را با count.get(x, 0) + 1 بشمار و با sorted(count, key=lambda p: (-count[p], p)) رتبه‌بندی کن: بیشترین اول، تساوی به ترتیب الفبا.

📌 جلسه‌ی ۱۵ در یک نگاه: کدام برای کدام کار؟ SQL: ستون ثابت، JOIN، پول و تراکنش (BEGIN; ...; COMMIT: هر دو یا هیچ‌کدام). سند: کارت‌هایی با شکل متفاوت. کلید-مقدار: تندترین، با یک اسم. گراف: رابطه و مسیر. ایندکس مثل فهرست آخر کتاب جست‌وجو را تند می‌کند ولی جواب را عوض نمی‌کند.

⚠️ اشتباه‌های رایج این بخش:
- یادت برود خودت را از «دوستِ دوست»ها کنار بگذاری.
- len(path) به جای len(path) - 1 برای تعداد قدم‌ها، یا len(None) وقتی مسیری نیست.
- رتبه‌بندی بدون شکستن تساوی، که ترتیب مساوی‌ها را به شانس می‌سپارد.
- دو UPDATE انتقال بدون BEGIN و COMMIT، یا UPDATE بدون WHERE.

🔁 از فاز اول (جلسه‌ی ۵): گروه‌بندی. GROUP BY player ردیف‌های هر بازیکن را یک گروه می‌کند و MAX(score) بزرگ‌ترین امتیاز هر گروه را می‌دهد. با AS best ستون حساب‌شده اسم می‌گیرد و با همان اسم می‌شود مرتب کرد: ORDER BY best DESC, player. ستون دوم تساوی را می‌شکند: مینا و کیان هر دو ۱۴۰ دارند.

from db import show

show("SELECT game, COUNT(*) AS plays, MAX(score) AS top FROM scores GROUP BY game ORDER BY game")

🔁 از جلسه‌های ۹ تا ۱۱: سند و کلید-مقدار. docs["board"] اگر نباشد یک مجموعه‌ی خالی تازه می‌سازد؛ insert({...}) یک کارت اضافه می‌کند و find().sort("best", -1).limit(3) سه کارت اول را می‌دهد. در کلید-مقدار kv.set(key, value) و kv.get(key, 0) (اگر نبود، 0) داریم و kv.keys("best:Snake:") فقط کلیدهایی را می‌دهد که با این متن شروع می‌شوند، به ترتیب الفبا.

from db import docs, kv, show

docs["board"].insert({"player": "Ali", "best": 95})
show(docs["board"].find())
kv.set("best:Snake:Ali", 95)
print(kv.get("best:Snake:Ali", 0), kv.get("best:Snake:Omid", 0))
print(kv.keys("best:Snake:"))

🏆 پروژه‌ی پایانی: یک جدول امتیاز، سه جور. جدول scores امتیازهای بازی Snake و Pong را دارد و سارا دو بار Snake بازی کرده (۱۲۰ و ۱۵۰). جدول امتیاز Snake یعنی بهترین امتیاز هر بازیکن، از بیشترین به کمترین. آن را سه بار می‌سازی:
1. با SQL: یک show با GROUP BY، MAX و ORDER BY.
2. با سند: همان جواب را در docs["board"] می‌ریزی و سه نفر اول را با find().sort().limit(3) می‌گیری.
3. با کلید-مقدار: از روی همه‌ی امتیازها، بهترینِ هر نفر را خودت زیر کلیدی مثل best:Snake:Sara نگه می‌داری.
هر قدم روی کد قدم قبل ساخته می‌شود؛ دکمه‌ی «ادامه از کد مرحله‌ی قبلم» کدت را می‌آورد. آخر کار ببین کدام راه کوتاه‌تر بود.

مثال‌های این جلسه

چالش‌ها

  1. The Best at Pong (آسان)
  2. Degrees From Sara to Omid (آسان)
  3. The Power Goes Off (متوسط)
  4. Step 1: The Leaderboard in SQL (متوسط)
  5. Step 2: The Leaderboard as Documents (سخت)
  6. Step 3: The Leaderboard in Key-Value (سخت)

بیشتر بخوان

← جلسه‌ی 15: کدام پایگاه داده برای کدام کار؟