جلسهی 22: دستگاه معادلههای خطی Systems of Linear Equations
دو معادلهی خطی با دو مجهول یک دستگاه میسازند و جوابش زوج (x، y) است که در هر دو صدق کند: محل برخورد دو خط. به روش حذفی، معادلهها را جمع یا تفریق میکنیم تا یک مجهول حذف شود؛ به روش جایگزینی، یک مجهول را از یک معادله پیدا میکنیم و در دیگری میگذاریم. دو خط موازی جواب مشترک ندارند.
در این جلسه یاد میگیری
- جواب دستگاه را به معنی محل برخورد دو خط میفهمی و بررسی میکنی.
- دستگاه را به روش حذفی و جایگزینی حل میکنی.
- مسئلههای کلامی را با دستگاه حل میکنی.
درس
دوچرخه و سهچرخه. ۱۲ وسیله و ۳۰ چرخ داریم. تعداد دوچرخهها را حدس بزن تا چرخها درست شوند. این همان دستگاه x + y = ۱۲ و ۲x + ۳y = ۳۰ است؛ امروز آن را بدون حدس حل میکنیم.
جواب = محل برخورد. y = x + ۱ و y = −x + ۳ همدیگر را در (۱، ۲) قطع میکنند: ۲ = ۱ + ۱ و ۲ = −۱ + ۳. هر نقطهی دیگر دستکم در یکی صدق نمیکند. خطهای y = ۲x + ۱ و y = ۲x − ۳ موازیاند و دستگاهشان جواب ندارد.
حذفی و جایگزینی. x + y = ۱۰ و x − y = ۴: جمع کن: ۲x = ۱۴، x = ۷ و y = ۳. ۲x + ۳y = ۱۲ و x − y = ۱: از دومی x = y + ۱؛ در اولی: ۲(y + ۱) + ۳y = ۱۲ ⇒ ۵y = ۱۰ ⇒ y = ۲ و x = ۳. همیشه جواب را در هر دو معادله امتحان کن.
اشتباه رایج: پیدا کردن x و فراموش کردن y؛ جواب دستگاه یک زوج است.
با پایتون (اختیاری): همهی زوجهای صحیح کوچک را امتحان کن تا جواب دستگاه پیدا شود.
for x in range(-10, 11):
for y in range(-10, 11):
if 2 * x + 3 * y == 12 and x - y == 1:
print(x, y)مثالهای این جلسه
چالشها
- Which Pair? (آسان)
- Add Them (آسان)
- Substitute (متوسط)
- Where They Cross (متوسط)
- Tickets (سخت)
- No Solution (سخت)
بیشتر بخوان
← جلسهی 21: شیب خط و عرض از مبدأ جلسهی 23: معرفی و ساده کردن عبارتهای گویا →