جلسهی 2: شکلها و رنگها Shapes
با قاب، دایره و متن نقاشی میکنی: از چند شکل ساده یک شخصیت میسازی و اسم بازیات را روی صحنه مینویسی.
در این جلسه یاد میگیری
- در پایان این جلسه میتوانی با
strokeRect،strokeStyleوlineWidthیک قاب توخالی بکشی. - در پایان این جلسه میتوانی با
beginPath،arcوfillدایره بکشی. - در پایان این جلسه میتوانی با
fontوfillTextروی صحنه بنویسی و باtextAlignمتن را وسط بگذاری. - در پایان این جلسه میتوانی از چند شکل ساده یک شخصیت بسازی.
درس
fillRect مستطیل را پر میکند. برادرش strokeRect فقط دورِ مستطیل را میکشد، مثل قاب عکس، و وسطش خالی میماند. رنگ قاب را strokeStyle میگوید (نه fillStyle!) و کلفتی خطش را lineWidth.
<script>
const ctx = salam.canvas(360, 480);
ctx.fillStyle = "skyblue";
ctx.fillRect(0, 0, 360, 480);
ctx.strokeStyle = "navy";
ctx.lineWidth = 8;
ctx.strokeRect(60, 100, 240, 180);
</script>دایره سه قدم دارد: beginPath() یعنی «یک شکل تازه شروع کن»، arc(x, y, r, 0, Math.PI * 2) دایره را میسازد و fill() رنگش میکند. اینجا x و y وسطِ دایرهاند، نه گوشهاش، و r شعاع است: فاصلهی وسط تا لبه.
<script>
const ctx = salam.canvas(360, 480);
ctx.fillStyle = "skyblue";
ctx.fillRect(0, 0, 360, 480);
ctx.fillStyle = "gold";
ctx.beginPath();
ctx.arc(280, 80, 40, 0, Math.PI * 2);
ctx.fill();
</script>دو عدد آخرِ arc میگویند دایره از کجا شروع شود و تا کجا برود. 0 تا Math.PI * 2 یعنی یک دور کامل. اگر فقط تا Math.PI بروی، نصف دایره میکشی (نیمهی پایینی!). به جای fill() هم میتوانی stroke() بنویسی تا فقط دورِ دایره کشیده شود، مثل یک حلقه.
<script>
const ctx = salam.canvas(360, 480);
ctx.fillStyle = "skyblue";
ctx.fillRect(0, 0, 360, 480);
ctx.fillStyle = "tomato";
ctx.beginPath();
ctx.arc(100, 200, 50, 0, Math.PI); // only half
ctx.fill();
ctx.strokeStyle = "navy";
ctx.lineWidth = 6;
ctx.beginPath();
ctx.arc(250, 200, 50, 0, Math.PI * 2);
ctx.stroke(); // only the ring
</script>برای نوشتن روی بوم، اول با font اندازه و شکل حروف را بگو؛ مثلاً "bold 36px sans-serif" یعنی حروف کلفت و ۳۶ پیکسلی. بعد بنویس fillText(متن, x, y). رنگ متن هم همان fillStyle است. حواست باشد: y خطِ زیرِ حروف است، نه بالایشان.
<script>
const ctx = salam.canvas(360, 480);
ctx.fillStyle = "skyblue";
ctx.fillRect(0, 0, 360, 480);
ctx.fillStyle = "white";
ctx.font = "bold 36px sans-serif";
ctx.fillText("Star Catcher", 40, 80);
</script>میخواهی متن درست وسط باشد؟ textAlign = "center" بگذار؛ از آن به بعد x وسطِ متن است. پس با x = 180 متن، هر قدر هم بلند باشد، وسط بوم مینشیند. متن میتواند از یک متغیر هم بیاید، و با + میشود متن و عدد را به هم چسباند.
<script>
const ctx = salam.canvas(360, 480);
ctx.fillStyle = "navy";
ctx.fillRect(0, 0, 360, 480);
const title = "Star Catcher";
let score = 0;
ctx.fillStyle = "white";
ctx.textAlign = "center";
ctx.font = "bold 40px sans-serif";
ctx.fillText(title, 180, 200);
ctx.font = "24px sans-serif";
ctx.fillText("Score: " + score, 180, 260);
</script>حالا همه را کنار هم بگذار! این ربات از دو مستطیل، سه دایره و یک قاب ساخته شده. اول شکلهای بزرگ را بکش، بعد جزئیات را رویشان: چشم روی سر، نه سر روی چشم!
<script>
const ctx = salam.canvas(360, 480);
ctx.fillStyle = "skyblue";
ctx.fillRect(0, 0, 360, 480);
ctx.fillStyle = "silver";
ctx.fillRect(130, 110, 100, 80); // head
ctx.fillStyle = "steelblue";
ctx.fillRect(110, 200, 140, 150); // body
ctx.strokeStyle = "navy";
ctx.lineWidth = 6;
ctx.strokeRect(110, 200, 140, 150); // frame
ctx.fillStyle = "cyan";
ctx.beginPath();
ctx.arc(155, 145, 12, 0, Math.PI * 2);
ctx.fill();
ctx.beginPath();
ctx.arc(205, 145, 12, 0, Math.PI * 2);
ctx.fill();
ctx.fillStyle = "red";
ctx.beginPath();
ctx.arc(180, 95, 10, 0, Math.PI * 2); // antenna
ctx.fill();
</script>اشتباههای رایج: fill() را یادت برود و دایرهای نبینی؛ beginPath() را جا بیندازی و دایرهی قبلی هم رنگِ تازه بگیرد؛ یا برای قاب fillStyle را عوض کنی به جای strokeStyle. در کد زیر چرا خورشید دیده نمیشود؟ درستش کن.
<script>
const ctx = salam.canvas(360, 480);
ctx.fillStyle = "skyblue";
ctx.fillRect(0, 0, 360, 480);
ctx.fillStyle = "gold";
ctx.beginPath();
ctx.arc(280, 80, 40, 0, Math.PI * 2);
// something is missing here...
</script>همین در پایتون: در Pygame Zero دایره را با screen.draw.filled_circle((x, y), r, رنگ) میکشی؛ اینجا هم (x, y) وسط دایره است. قاب screen.draw.rect است و متن screen.draw.text، که با center= وسط مینشیند. (دورهی «بازیسازی با پایتون»، جلسهی ۲)
import pgzrun
WIDTH = 360
HEIGHT = 480
def draw():
screen.fill("skyblue")
screen.draw.filled_circle((280, 80), 40, "gold")
screen.draw.rect(Rect((60, 100), (240, 180)), "navy")
screen.draw.text("Star Catcher", center=(180, 400), fontsize=40, color="white")
pgzrun.go()مثالهای این جلسه
- مثال پایتون در پایتون: const ctx = salam.canvas(360, 480); — شکلها و رنگها
- مثال پایتون در پایتون: const ctx = salam.canvas(360, 480); — شکلها و رنگها 2
- مثال پایتون در پایتون: const ctx = salam.canvas(360, 480); — شکلها و رنگها 2 3
- مثال پایتون در پایتون: const ctx = salam.canvas(360, 480); — شکلها و رنگها 2 3 4
- مثال پایتون در پایتون: const ctx = salam.canvas(360, 480); — شکلها و رنگها 2 3 4 5
- مثال پایتون در پایتون: const ctx = salam.canvas(360, 480); — شکلها و رنگها 2 3 4 5 6
- مثال پایتون در پایتون: const ctx = salam.canvas(360, 480); — شکلها و رنگها 2 3 4 5 6 7
- مثال بازیسازی با Pygame Zero در پایتون: def draw(): — شکلها و رنگها
چالشها
- Sunny Day (آسان)
- Picture Frame (آسان)
- The Game's Name (آسان)
- Happy Face (متوسط)
- Half a Sun (متوسط)
- Score Board (متوسط)
- Target (سخت)
- Robot Friend (سخت)