جلسهی 3: جمع و تفریق عددهای گویا Adding and Subtracting Rational Numbers
جمع عددهای گویا مثل حرکت روی محور است، با گامهای کسری؛ و تفریق یعنی جمع با قرینه. اگر مخرجها یکی باشند، صورتها را مثل عددهای صحیح جمع میکنیم؛ اگر نه، اول مخرجها را یکی میکنیم. عددهای مخلوط و اعشاری را هم همینطور جمع و تفریق میکنیم و قبل از حساب دقیق، تخمین میزنیم.
در این جلسه یاد میگیری
- جمع و تفریق کسرها را روی محور نشان میدهی و تفریق را به جمع با قرینه تبدیل میکنی.
- کسرهای با مخرج یکسان و با مخرجهای مختلف را جمع و تفریق میکنی.
- عددهای مخلوط و اعشاری مثبت و منفی را جمع و تفریق میکنی و جواب را تخمین میزنی.
درس
نوارهای کسر. دو نوار ۲۳ و ۱۴ را ببین: تکههایشان هماندازه نیستند و نمیشود با هم شمردشان. وقتی هر دو دوباره به ۱۲ تکه بریده شوند، ۸۱۲ و ۳۱۲ میشوند و روی هم ۱۱۱۲. تفریق را هم امتحان کن و عددها را عوض کن: مخرج تازه هر بار چند میشود؟
گامهای کسری. جمع یعنی حرکت: از −۳۴ شروع کن و ۲ واحد به راست برو؛ به ۱۱۴ میرسی. تفریق یعنی جمع با قرینه: ۱۲ − (−۱۴) = ۱۲ + ۱۴ = ۳۴. کم کردن یک عدد منفی، ما را به راست میبرد.
مخرجهای یکسان. وقتی مخرجها یکیاند، صورتها را مثل عددهای صحیح با هم جمع کن و مخرج را نگه دار: −۵۷ + ۲۷ = −۵ + ۲۷ = −۳۷. یا −۴۹ − ۱۹ = −۴ − ۱۹ = −۵۹.
مخرجهای مختلف. اول مخرجها را یکی کن؛ بهترین مخرج، ک.م.م دو مخرج است. ۵۶ − ۳۴ = ۱۰۱۲ − ۹۱۲ = ۱۱۲. و −۲۵ + ۱۳ = −۶۱۵ + ۵۱۵ = −۱۱۵.
اشتباه رایج: صورتها را با هم و مخرجها را با هم جمع کردن: ۱۲ + ۱۳ = ۲۵؟ نه! ۲۵ از خود ۱۲ هم کوچکتر است. درستش ۳۶ + ۲۶ = ۵۶ است.
عدد مخلوط و اعشاری. −۲۱۳ + ۱۳۴ را دو جور میشود حساب کرد. راه اول، کسر کردن: −۷۳ + ۷۴ = −۲۸۱۲ + ۲۱۱۲ = −۷۱۲. راه دوم، صحیحها با هم و کسرها با هم، هر کدام با علامت خودش: (−۲ + ۱) + (−۱۳ + ۳۴) = −۱ + ۵۱۲ = −۷۱۲. تخمین هم میگفت حدود −۲ + ۲ = ۰، و −۷۱۲ نزدیک صفر است. با اعشاری هم همان میشود: ۱۴ + ۰/۵ = ۰/۲۵ + ۰/۵ = ۰/۷۵ = ۳۴.
با پایتون (اختیاری): با Fraction جمع و تفریق کسرها دقیق است. Fraction("0.5") عدد اعشاری را هم کسر میکند.
from fractions import Fraction
print(Fraction(5, 6) - Fraction(3, 4))
print(Fraction(-7, 3) + Fraction(7, 4))
print(Fraction(1, 4) + Fraction("0.5"))مثالهای این جلسه
چالشها
- Same Bottoms (آسان)
- A Step to the Right (آسان)
- Sixths and Ninths (متوسط)
- Estimate, Then Work It Out (متوسط)
- Minus a Quarter (سخت)
- The Diver (سخت)
بیشتر بخوان
← جلسهی 2: معرفی عددهای گویا جلسهی 4: ضرب و تقسیم عددهای گویا →