بتل کد Battle Codeدارد باز می‌شود…

جلسه‌ی 12: شکل‌های متشابه Similar Figures

دو شکل متشابه‌اند اگر یکی بزرگ‌شده یا کوچک‌شده‌ی دیگری باشد: زاویه‌های متناظر برابرند و ضلع‌های متناظر متناسب، با یک نسبت تشابه k. دو مثلث با دو زاویه‌ی برابر متشابه‌اند و خطی که موازی یک ضلع مثلث رسم شود مثلثی متشابه با آن جدا می‌کند. نسبت محیط‌ها هم k است، ولی نسبت مساحت‌ها k².

در این جلسه یاد می‌گیری

درس

بزرگ کردن. k را عوض کن: بردار k برابر می‌شود، جهتش همان می‌ماند و طولش k برابر. بزرگ کردن یک شکل همین کار را با همه‌ی ضلع‌هایش می‌کند: زاویه‌ها همان می‌مانند و همه‌ی طول‌ها k برابر می‌شوند.

متشابه. مثلث با ضلع‌های ۳، ۴ و ۵ و مثلث با ضلع‌های ۶، ۸ و ۱۰ متشابه‌اند: ⁦۶۳ = ۸۴ = ۱۰۵ = ۲⁩، پس نسبت تشابه ⁦k = ۲⁩ است و زاویه‌ها برابر. هر دو مربع متشابه‌اند و هر دو مثلث متساوی‌الاضلاع هم؛ ولی دو مستطیل نه لزوماً (⁦۱ × ۲⁩ و ⁦۱ × ۳⁩).

مثلث‌های متشابه. اگر دو زاویه‌ی یک مثلث با دو زاویه‌ی مثلث دیگر برابر باشد، زاویه‌ی سوم هم برابر است و دو مثلث متشابه‌اند. در مثلث ABC اگر ⁦DE ∥ BC⁩ باشد، ΔADE و ΔABC متشابه‌اند (زاویه‌ی A مشترک و زاویه‌های متناظر برابر)، پس ⁦ADAB = AEAC = DEBC⁩. سایه‌ها هم همین‌اند: چوب ⁦۱/۵⁩ متری با سایه‌ی ۲ متری و درختی با سایه‌ی ۱۲ متری ⇒ ارتفاع درخت ⁦۱۲ × ۱/۵ ÷ ۲ = ۹⁩ متر.

محیط و مساحت. با نسبت تشابه k، محیط هم k برابر می‌شود. ولی مساحت k² برابر: مربع ⁦۱ × ۱⁩ را دو برابر کن، مربع ⁦۲ × ۲⁩ با مساحت ۴ می‌شود.
اشتباه رایج: «ضلع‌ها دو برابر شد، پس مساحت هم دو برابر شد». مساحت چهار برابر می‌شود.

با پایتون (اختیاری): این برنامه بررسی می‌کند ضلع‌های دو مثلث متناسب‌اند یا نه.

from fractions import Fraction
t1 = sorted([3, 4, 5])
t2 = sorted([10, 6, 8])
ratios = [Fraction(b, a) for a, b in zip(t1, t2)]
print(ratios)
print(len(set(ratios)) == 1)

مثال‌های این جلسه

چالش‌ها

  1. A Bigger Copy (آسان)
  2. Always Similar (آسان)
  3. Scale by 3/2 (متوسط)
  4. The Tree's Shadow (متوسط)
  5. A Parallel Line (سخت)
  6. Area Grows Faster (سخت)

بیشتر بخوان

← جلسه‌ی 11: حل مسئله در هندسه جلسه‌ی 13: توان صحیح →