بتل کد Battle Codeدارد باز می‌شود…

جلسه‌ی 13: گراف: کی کی را می‌شناسد؟ Graphs: Who Knows Whom?

بعضی داده‌ها بیشتر از هر چیز رابطه هستند: دوستی، بازی کردن، دنبال کردن. گراف این رابطه‌ها را با گره و پیوند نگه می‌دارد. با graph.friends، graph.plays و graph.players از گراف کلاس سؤال می‌پرسی و «دوستِ دوست»ها را با یک حلقه و یک set پیدا می‌کنی.

در این جلسه یاد می‌گیری

درس

🔐 قانون طلایی این دوره: داده‌ی آدم‌ها امانت است. پشت هر ردیف جدول یک آدم واقعی است: اسمش، کلاسش، کتاب‌هایی که خوانده. داده‌ی کسی را بدون اجازه جمع نکن، به کسی نده و برای مسخره کردن یا سرک کشیدن به کار نبر. همه‌ی داده‌های این دوره ساختگی‌اند و هر بار که برنامه را اجرا می‌کنی از اول ساخته می‌شوند، پس هر چه می‌خواهی امتحان کن: چیزی خراب نمی‌شود.

🔁 یادت هست؟ در جلسه‌های ۱۰ و ۱۱ هر بازیکن یک کارت (سند) بود و با find_one کارت یک نفر را می‌گرفتیم. کارت سارا همه‌چیزِ خود سارا را دارد: سن، مرحله، نشان‌ها، حیوان خانگی. ولی «سارا با چه کسی دوست است؟» در کارتش نیست. این سؤال درباره‌ی رابطه‌ی دو نفر است، و امروز جای مخصوص رابطه‌ها را می‌بینیم.

from db import docs

sara = docs["players"].find_one({"name": "Sara"})
print(sara["level"], sara["badges"])

گراف (graph) یعنی چند گره (node) و پیوندهایی (link) که گره‌ها را به هم وصل می‌کنند. در گراف کلاس ما هر آدم یک گره است و هر بازی هم یک گره. دو جور پیوند داریم:
- دوستی: دوطرفه است؛ اگر سارا دوست علی است، علی هم دوست ساراست.
- بازی می‌کند: از یک آدم به یک بازی، مثل «نیما شطرنج بازی می‌کند».
پایگاه داده‌ی گرافی (مثل Neo4j) برای همین ساخته شده: شبکه‌های اجتماعی («دوستانی که شاید بشناسی»)، نقشه‌ها (کوتاه‌ترین راه) و پیشنهاد دادن («کسانی که این را خریدند آن را هم خریدند»). graph.show() کل گراف ما را چاپ می‌کند.

from db import graph

graph.show()

از گراف سؤال بپرس: graph.friends("Mina") دوست‌های مینا را به شکل لیست و به ترتیب الفبا می‌دهد. graph.are_friends("Sara", "Ali") جواب True یا False می‌دهد. graph.people() همه‌ی آدم‌ها را می‌دهد. برای چاپ قشنگ یک لیست از متن‌ها، ", ".join(لیست) آن‌ها را با , به هم می‌چسباند و یک متن می‌سازد.

from db import graph

print(graph.friends("Mina"))
print(graph.are_friends("Sara", "Ali"))
print(", ".join(graph.friends("Mina")))

پیوندهای «بازی می‌کند» را از دو طرف می‌شود پرسید: graph.plays("Sara") بازی‌های سارا را می‌دهد و graph.players("Chess") همه‌ی کسانی را که شطرنج بازی می‌کنند. graph.games() همه‌ی بازی‌ها را می‌دهد. همه‌ی این‌ها لیست‌اند و مرتب، پس len و in و for رویشان کار می‌کند.

from db import graph

print(graph.plays("Sara"))
print(graph.players("Chess"))
print("Snake" in graph.plays("Nima"))
for game in graph.games():
    print(game, len(graph.players(game)))

دوستِ دوست: آدم‌هایی که دوستِ دوستِ من‌اند ولی هنوز دوست خودم نیستند. روی دوست‌هایم حلقه می‌زنم و داخلش روی دوست‌های آن‌ها. یک نفر ممکن است از دو راه پیدا شود، پس آن‌ها را در یک set (مجموعه) جمع می‌کنم: set() یک مجموعه‌ی خالی است، .add(x) چیزی به آن اضافه می‌کند و تکراری نگه نمی‌دارد. مجموعه ترتیب ندارد، پس آخر کار sorted می‌کنم تا جواب همیشه یکی باشد.

from db import graph

me = "Sara"
mine = graph.friends(me)
fof = set()
for f in mine:
    for ff in graph.friends(f):
        if ff != me and ff not in mine:
            fof.add(ff)
print(sorted(fof))

اشتباه رایج: یادت نرود خودت را کنار بگذاری. سارا دوستِ علی است، پس در دوست‌های علی خودِ سارا هم هست! بدون ff != me سارا به خودش پیشنهاد می‌شود. دوست‌های مستقیم را هم کنار بگذار (ff not in mine): مثلاً یاسمین هم دوست کیان است هم دوستِ مینا، که دوست کیان است. یک اشتباه دیگر: اسم را دقیق بنویس؛ graph.friends("sara") با s کوچک خطای KeyError می‌دهد، چون چنین گره‌ای نداریم.

from db import graph

print(graph.friends("Ali"))
print(graph.friends("Mina"))

مثال‌های این جلسه

چالش‌ها

  1. Mina's Card (آسان)
  2. Node or Link? (آسان)
  3. Whose Friends? (متوسط)
  4. How Many Play Each Game? (متوسط)
  5. Friends of Friends (سخت)
  6. Who Can I Play With? (سخت)

بیشتر بخوان

← جلسه‌ی 12: پروژه: پایگاه داده‌ی پیام‌رسان جلسه‌ی 14: مسیرها و پیشنهادها →