فاز 18: شبکه و سختافزار
IP، DNS، router، RAM، driver، sensor: کلمههای شبکه، قطعههای کامپیوتر و دستگاههایی که کد رویشان اجرا میشود.
درس 1: شبکه ۱
- network: شبکه؛ چند دستگاه که به هم وصلاند و داده رد و بدل میکنند
- internet: اینترنت؛ شبکهی جهانی که شبکهها را به هم وصل میکند
- IP address: نشانی آیپی؛ شمارهی هر دستگاه در شبکه
- DNS: سامانهی نام دامنه؛ دفترچهتلفن اینترنت
- router: مسیریاب؛ دستگاهی که داده را به راه درست میفرستد
- packet: بسته؛ تکهی کوچکی از داده که در شبکه فرستاده میشود
- bandwidth: پهنای باند؛ بیشترین دادهای که در هر ثانیه رد میشود
- ping: پینگ؛ پیام کوچکی برای سنجیدن در دسترس بودن و سرعت جواب
درس 2: شبکه ۲
- Wi-Fi: وایفای؛ اتصال بیسیم به شبکه در خانه و محل کار
- Bluetooth: بلوتوث؛ ارتباط بیسیم کوتاهبرد بین دو دستگاه
- ethernet: اترنت؛ اتصال سیمی به شبکه
- LAN: شبکهی محلی؛ شبکهی دستگاههای یک خانه یا ساختمان
- VPN: شبکهی خصوصی مجازی؛ تونلی رمزگذاریشده روی اینترنت
- gateway: دروازه؛ دستگاهی که یک شبکه را به شبکهی دیگر میرساند
- subnet: زیرشبکه؛ تکهای از یک شبکهی بزرگتر
- MAC address: نشانی مک؛ شمارهی ثابت کارت شبکهی هر دستگاه
درس 3: پروتکلها
- TCP: پروتکل TCP؛ فرستادن مطمئن و بهترتیب داده
- UDP: پروتکل UDP؛ فرستادن سریع بدون تضمین رسیدن
- FTP: پروتکل انتقال فایل
- SMTP: پروتکل فرستادن ایمیل
- SSL: لایهی امنیتی که اتصال را رمزگذاری میکند
- handshake: دست دادن؛ گفتوگوی اول دو دستگاه پیش از شروع ارتباط
- localhost: میزبان محلی؛ همین کامپیوتری که پشتش نشستهای
- loopback: حلقهی برگشت؛ اتصالی که به خود دستگاه برمیگردد
درس 4: قطعههای کامپیوتر
- RAM: حافظهی موقت؛ میز کار کامپیوتر
- SSD: دیسک حالت جامد؛ حافظهی دائمیِ سریع و بیقطعهی چرخان
- hard drive: هارد؛ دیسک چرخان برای نگهداری دائمی فایلها
- GPU: پردازندهی گرافیکی؛ تراشهی کارت گرافیک
- motherboard: مادربرد؛ برد اصلی که همهی قطعهها رویش وصل میشوند
- processor: پردازنده؛ مغز کامپیوتر که دستورها را اجرا میکند
- core: هسته؛ یک واحد کامل پردازش درون پردازنده
- chip: تراشه؛ تکهی کوچک سیلیکون پر از مدارهای ریز
درس 5: دستگاهها
- keyboard: صفحهکلید
- mouse: ماوس؛ وسیلهای برای حرکت دادن نشانگر روی صفحه
- monitor: نمایشگر؛ صفحهنمایش جدا که به کامپیوتر وصل میشود
- screen: صفحه؛ سطحی که تصویر رویش دیده میشود
- touchscreen: صفحهی لمسی
- laptop: لپتاپ؛ کامپیوتر همراهِ تاشو
- desktop: کامپیوتر رومیزی؛ همچنین صفحهی اصلی سیستمعامل
- tablet: تبلت؛ دستگاه لمسی بزرگتر از گوشی
درس 6: سیم و برق
- cable: کابل؛ سیم روکشدار برای برق یا داده
- USB: درگاه و استاندارد همگانی وصل کردن دستگاهها
- adapter: تبدیل؛ قطعهای که دو چیز ناجور را به هم وصل میکند
- charger: شارژر؛ دستگاهی که باتری را پر میکند
- battery: باتری
- wireless: بیسیم
- plug: دوشاخه؛ سرِ سیم که در پریز میرود
- outlet: پریز برق
درس 7: زیر سیستمعامل
- driver: درایور؛ برنامهای که سیستمعامل با آن یک دستگاه را میگرداند
- firmware: فرمور؛ نرمافزار ثابت درون خودِ دستگاه
- kernel: هستهی سیستمعامل
- boot: راهاندازی شدن؛ روشن شدن و بالا آمدن سیستم
- reboot: دوباره راهاندازی کردن سیستم
- BIOS: برنامهی پایهی مادربرد که پیش از سیستمعامل اجرا میشود
- task manager: مدیر وظایف؛ پنجرهی برنامههای در حال اجرا در ویندوز
- file system: سیستم فایل؛ روش نظم دادن فایلها روی دیسک
درس 8: رباتیک و اینترنت اشیا
- sensor: حسگر؛ قطعهای که چیزی از دنیای واقعی را میسنجد
- actuator: عملگر؛ قطعهای که دستور برقی را به حرکت یا کار تبدیل میکند
- motor: موتور برقی؛ قطعهای که برق را به چرخش تبدیل میکند
- microcontroller: میکروکنترلر؛ کامپیوتر کوچکِ تکتراشه برای کنترل دستگاهها
- circuit: مدار؛ مسیر بستهای که برق در آن میگردد
- voltage: ولتاژ؛ فشار برق
- signal: سیگنال؛ تغییری در برق یا امواج که خبری را میرساند
- Internet of Things: اینترنت اشیا؛ وسیلههای روزمرهای که به اینترنت وصلاند
درس 9: فایل و حجم
- file size: حجم فایل؛ جایی که یک فایل روی دیسک میگیرد
- file format: قالب فایل؛ شکل چیده شدن داده درون فایل
- file extension: پسوند فایل؛ حرفهای بعد از نقطه در اسم فایل
- zip file: فایل زیپ؛ چند فایل که در یک فایل فشرده جمع شدهاند
- download speed: سرعت دانلود؛ سرعت گرفتن داده از اینترنت
- upload speed: سرعت آپلود؛ سرعت فرستادن داده به اینترنت
- gigabyte: گیگابایت؛ حدود یک میلیارد بایت
- terabyte: ترابایت؛ حدود هزار گیگابایت
درس 10: وقتی دستگاه خراب است
- overheating: داغ کردن بیش از حد
- unplug: از برق یا دستگاه جدا کردن
- restart: دوباره راهاندازی کردن؛ بستن و دوباره باز کردن
- frozen screen: صفحهی هنگکرده؛ صفحهای که دیگر جواب نمیدهد
- blue screen: صفحهی آبی؛ خطای مرگبار ویندوز
- out of memory: حافظه تمام شد؛ رم کافی نمانده
- disk full: دیسک پر است؛ جای خالی دیسک تمام شده
- no signal: سیگنالی نمیرسد؛ نه تصویر به مانیتور، نه آنتن به گوشی